Nowe wymagania prawne w Polsce- Eko, Green i AI

Sztuczna inteligencja coraz częściej wspiera pracę redakcji, organizacji społecznych, przedsiębiorstw, instytucji edukacyjnych i indywidualnych twórców. My również korzystamy z tego narzędzia.

Większość treści i grafik publikowanych na naszej stronie przygotowujemy przy wsparciu AI. Robimy to przede wszystkim dlatego, że jesteśmy niewielką organizacją, dysponującą ograniczonym budżetem i zasobami osobowymi.

Regularne opracowywanie materiałów wymaga czasu przeznaczonego na:

  • wyszukiwanie informacji;
  • analizowanie wielu źródeł;
  • porządkowanie danych;
  • tworzenie struktury artykułu;
  • redagowanie tekstu;
  • upraszczanie specjalistycznego języka;
  • korektę;
  • przygotowanie ilustracji;
  • publikację materiału.

Bez wsparcia technologicznego przygotowywanie takiej liczby materiałów byłoby dla małego zespołu znacznie trudniejsze, wolniejsze i droższe.

AI nie jest dla nas sposobem na zastąpienie odpowiedzialności człowieka. Jest narzędziem, które pozwala wykonać część czasochłonnej pracy szybciej i przeznaczyć więcej uwagi na sprawdzenie oraz dopracowanie końcowego materiału.

Co dokładnie robi dla nas AI?

Sztuczna inteligencja wspiera nas na kilku etapach przygotowywania publikacji.

Zbieranie i porządkowanie informacji

AI pomaga wyszukiwać zagadnienia wymagające sprawdzenia, porządkować rozproszone informacje oraz wskazywać obszary, które powinny zostać szerzej opisane.

Nie traktujemy jednak odpowiedzi systemu jako samodzielnego źródła wiedzy.

W miarę dostępności korzystamy przede wszystkim z:

  • publikacji instytucji publicznych;
  • aktów prawnych;
  • raportów organizacji międzynarodowych;
  • opracowań naukowych;
  • danych statystycznych;
  • dokumentacji technicznej;
  • materiałów uznanych organizacji branżowych.

Źródła wykorzystane przy przygotowaniu artykułu staramy się wskazywać na jego końcu, aby czytelnik mógł samodzielnie zapoznać się z materiałami wyjściowymi.

Przygotowanie roboczej wersji tekstu

AI pomaga tworzyć pierwszą strukturę artykułu, porządkować argumenty oraz przekształcać specjalistyczne informacje w język bardziej przystępny dla odbiorcy.

Pierwsza wersja nie jest jednak automatycznie gotową publikacją.

Materiał może wymagać:

  • skrócenia;
  • rozwinięcia;
  • usunięcia powtórzeń;
  • sprawdzenia liczb i dat;
  • doprecyzowania ograniczeń;
  • zmiany przykładów;
  • poprawy językowej;
  • dostosowania do profilu naszej strony.

Sztuczna inteligencja może przygotować przekonująco brzmiącą odpowiedź również wtedy, gdy część informacji jest niepełna, nieaktualna albo nieprawidłowa. Dlatego sama płynność tekstu nie jest dla nas dowodem jego wiarygodności.

Redagowanie i upraszczanie języka

Wiele ważnych informacji jest publikowanych w formie aktów prawnych, długich raportów, dokumentacji technicznej albo specjalistycznych analiz.

AI pomaga przełożyć je na bardziej zrozumiały język.

Naszym celem nie jest tworzenie skomplikowanych opracowań naukowych. Zbieramy informacje i przedstawiamy je w formie, która ma być:

  • przystępna;
  • interesująca;
  • praktyczna;
  • możliwa do wykorzystania w codziennym życiu;
  • zrozumiała bez specjalistycznego wykształcenia.

Uproszczenie nie powinno jednak prowadzić do zmiany znaczenia. Dlatego staramy się zachować najważniejsze zastrzeżenia, wyjątki i ograniczenia wynikające ze źródeł.

Jak wykorzystujemy AI do tworzenia grafik?

Znaczna część ilustracji publikowanych na naszej stronie również powstaje z wykorzystaniem narzędzi generatywnych, tylko część jest naszymi autorskimi zdjęciami.

Grafiki mają przede wszystkim:

  • przyciągać uwagę do tematu;
  • ilustrować opisane zjawisko;
  • ułatwiać zrozumienie zagadnienia;
  • budować spójny wygląd publikacji;
  • zastępować kosztowne sesje fotograficzne i zakup materiałów stockowych.

Wygenerowana grafika nie musi przedstawiać rzeczywistego miejsca, zdarzenia ani konkretnych osób. Jest najczęściej ilustracyjnym wyobrażeniem tematu artykułu.

Ma to szczególne znaczenie w przypadku obrazów przypominających fotografie. Realistyczny wygląd nie oznacza, że pokazana sytuacja wydarzyła się naprawdę.

Dlatego przy grafikach przygotowanych przez AI możemy stosować informację:

„Grafika ilustracyjna przygotowana przy użyciu sztucznej inteligencji. Nie przedstawia udokumentowanego zdarzenia.”

Nie każda grafika wygenerowana przy użyciu AI jest prawnie traktowana jako deepfake. Szczególne znaczenie ma jednak sytuacja, w której obraz, nagranie lub film przypomina autentyczny materiał dotyczący istniejącej osoby, miejsca, obiektu albo wydarzenia i może zostać odebrany jako prawdziwy.

Niezależnie od minimalnego zakresu obowiązków prawnych chcemy jasno informować czytelników, że publikowane ilustracje mogą być syntetyczne.

Czy publikujemy automatycznie to, co przygotuje AI?

Nie.

Treści nie są publikowane bezpośrednio po wygenerowaniu.

Przed publikacją materiał pprzechodzi kilka etapów:

Etap Co robimy? Cel
Wybór tematu określamy zakres i cel publikacji zachowanie kierunku redakcyjnego
Zbieranie materiałów wyszukujemy informacje i źródła ustalenie podstaw merytorycznych
Wersja robocza wykorzystujemy AI do uporządkowania treści przyspieszenie pracy
Weryfikacja sprawdzamy kluczowe fakty, dane i wnioski ograniczenie ryzyka błędów
Redakcja poprawiamy język, strukturę i przykłady dostosowanie materiału do odbiorcy
Zatwierdzenie człowiek podejmuje decyzję o publikacji zachowanie odpowiedzialności redakcyjnej

Ostateczny materiał jest więc wynikiem współpracy człowieka z narzędziem, a nie autonomiczną publikacją systemu.

Kto odpowiada za treść?

Odpowiedzialność za wybór tematu, sposób przedstawienia zagadnienia i decyzję o publikacji pozostaje po naszej stronie.

Nie przenosimy jej na narzędzie AI.

Dotyczy to również sytuacji, gdy system:

  • poda nieaktualną informację;
  • błędnie zinterpretuje źródło;
  • połączy ze sobą nieporównywalne dane;
  • pominie ważny wyjątek;
  • przygotuje zbyt kategoryczny wniosek;
  • wygeneruje element grafiki, który może wprowadzać w błąd.

Kontrola człowieka nie daje gwarancji całkowitego wyeliminowania wszystkich pomyłek. Pozwala jednak ograniczyć ryzyko oraz reagować na zgłoszone uwagi.

W przypadku zauważenia błędu czytelnik może zwrócić nam uwagę. Uzasadnione korekty powinny zostać wprowadzone możliwie szybko.

Dlaczego informujemy o tym właśnie teraz?

Od 2 sierpnia 2026 roku stosowane są przepisy art. 50 unijnego aktu w sprawie sztucznej inteligencji dotyczące przejrzystości niektórych systemów oraz treści generowanych albo modyfikowanych przez AI.

Regulacje obejmują między innymi:

  • informowanie człowieka, kiedy wchodzi w bezpośrednią interakcję z systemem AI;
  • techniczne oznaczanie treści syntetycznych przez dostawców systemów;
  • ujawnianie wykorzystania AI w przypadku deepfake’ów;
  • oznaczanie niektórych tekstów dotyczących spraw interesu publicznego.

Nie oznacza to jednak, że każdy tekst, przy którego przygotowaniu użyto AI, musi automatycznie otrzymać osobne oznaczenie.

W odniesieniu do tekstów dotyczących spraw interesu publicznego art. 50 przewiduje wyjątek, gdy materiał przeszedł proces weryfikacji przez człowieka lub kontroli redakcyjnej, a konkretna osoba fizyczna albo prawna ponosi odpowiedzialność redakcyjną za publikację.

W naszym przypadku AI pełni funkcję pomocniczą, a materiały są sprawdzane, poprawiane i zatwierdzane przed publikacją.

Mimo tego zdecydowaliśmy się otwarcie poinformować o naszym sposobie pracy. Robimy to nie tylko ze względu na przepisy, ale przede wszystkim dlatego, że czytelnik powinien wiedzieć, jak powstają udostępniane mu materiały.

Co zmieniła polska ustawa o systemach sztucznej inteligencji?

Ustawa z 3 lipca 2026 roku o systemach sztucznej inteligencji nie wprowadza prostego obowiązku oznaczania każdego tekstu i każdej grafiki przygotowanej przy pomocy AI.

Jej głównym zadaniem jest stworzenie krajowego systemu stosowania i nadzorowania unijnego AI Act.

Ustawa określa między innymi:

  • organizację nadzoru nad rynkiem systemów AI;
  • kompetencje krajowych organów;
  • postępowania w przypadku naruszeń;
  • zasady kontroli;
  • możliwość nakładania administracyjnych kar pieniężnych;
  • działania wspierające rozwój i bezpieczne wykorzystywanie AI.

Podstawowe zasady przejrzystości treści wynikają bezpośrednio z unijnego rozporządzenia, natomiast polska ustawa organizuje krajowy system nadzoru i egzekwowania tych regulacji.

Czego AI u nas nie zastępuje?

Sztuczna inteligencja nie zastępuje:

  • odpowiedzialności redakcyjnej;
  • samodzielnego myślenia;
  • wiedzy ekspertów;
  • sprawdzania źródeł;
  • doświadczenia praktycznego;
  • decyzji wymagających indywidualnej analizy;
  • konsultacji prawnej, medycznej, finansowej lub technicznej.

Publikowane na stronie materiały mają przede wszystkim charakter informacyjny, edukacyjny i popularyzatorski.

Nie należy traktować ich jako indywidualnej ekspertyzy dostosowanej do wszystkich okoliczności konkretnego przypadku.

W sprawach, w których błąd może prowadzić do poważnych konsekwencji, konieczne może być skorzystanie z pomocy właściwego specjalisty.

AI pomaga nam robić więcej przy ograniczonych zasobach

Dla dużej redakcji przygotowanie artykułu może oznaczać pracę kilku osób: autora, badacza, redaktora, korektora, grafika i osoby odpowiedzialnej za publikację. W małej organizacji te role często wykonuje jedna albo kilka osób, równolegle z wieloma innymi obowiązkami.

AI pozwala częściowo wyrównać tę różnicę.

Dzięki temu możemy:

  • poruszać więcej istotnych tematów;
  • szybciej analizować dostępne materiały;
  • regularnie publikować;
  • przygotowywać własne ilustracje;
  • poprawiać czytelność tekstów;
  • docierać z wiedzą do większej liczby osób.

Nie oznacza to, że każde zastosowanie AI jest bezbłędne albo pozbawione ryzyka. Oznacza, że przy zachowaniu kontroli człowieka technologia może być niezwykle pomocnym narzędziem dla organizacji, która nie dysponuje rozbudowanym zespołem i dużym budżetem.

Nasza zasada korzystania z AI

Najprościej możemy opisać ją następująco: Większość treści i grafik publikowanych na naszej stronie przygotowujemy przy wsparciu sztucznej inteligencji. AI pomaga nam wyszukiwać i porządkować informacje, opracowywać wersje robocze tekstów, poprawiać ich czytelność oraz tworzyć ilustracje. Każdy materiał przed publikacją jest sprawdzany, poprawiany i zatwierdzany przez człowieka. Odpowiedzialność za ostateczną treść pozostaje po naszej stronie.

Nie chcemy przedstawiać AI ani jako zagrożenia, które należy całkowicie odrzucić, ani jako rozwiązania, któremu można bezwarunkowo zaufać.

To narzędzie.

Jego wartość zależy od sposobu wykorzystania, jakości danych, kontroli człowieka i gotowości do poprawiania błędów.

Najważniejsze jest dla nas, aby końcowy materiał był interesujący, zrozumiały, użyteczny i możliwie dobrze oparty na wiarygodnych źródłach.

Nie lajkuj, działaj!

Źródła

  1. Parlament Europejski i Rada Unii Europejskiej — Rozporządzenie (UE) 2024/1689 ustanawiające zharmonizowane przepisy dotyczące sztucznej inteligencji – pełna treść AI Act, w tym art. 50 dotyczący przejrzystości treści generowanych i modyfikowanych przez AI.
  2. Komisja Europejska — Wytyczne dotyczące obowiązków w zakresie przejrzystości na podstawie art. 50 AI Act – omówienie zakresu obowiązków, wyjątków oraz znaczenia ludzkiej kontroli redakcyjnej.
  3. Komisja Europejska — Quick Facts: Transparency rules for AI systems – podsumowanie zasad dotyczących tekstu, obrazów, nagrań, deepfake’ów i treści poddanych kontroli człowieka.
  4. Komisja Europejska — Kodeks postępowania dotyczący oznaczania treści generowanych przez AI – praktyczne rozwiązania wspierające realizację obowiązków przejrzystości obowiązujących od 2 sierpnia 2026 roku.
  5. Dziennik Ustaw — Ustawa z dnia 3 lipca 2026 roku o systemach sztucznej inteligencji, Dz.U. 2026 poz. 1003 – krajowe zasady nadzoru nad rynkiem AI, prowadzenia postępowań oraz egzekwowania przepisów AI Act.
  6. Ministerstwo Cyfryzacji — Wdrożenie Aktu o sztucznej inteligencji w Polsce – informacje o bezpośrednim stosowaniu unijnego rozporządzenia oraz krajowych działaniach wdrożeniowych.

Treść i grafika zostały przygotowane przy wsparciu narzędzi sztucznej inteligencji, a następnie zweryfikowane, zredagowane i zatwierdzone przez człowieka; odpowiedzialność redakcyjna za publikację ponosi IGTSF.

Podstawa prawna i odniesienie: art. 50 ust. 4 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 w sprawie sztucznej inteligencji, stosowany od 2 sierpnia 2026 r., oraz ustawa z 3 lipca 2026 r. o systemach sztucznej inteligencji, Dz.U. 2026 poz. 1003. Adnotacja stanowi także dobrowolny standard transparentności — przy rzeczywistej kontroli redakcyjnej nie każdy tekst wspierany przez AI podlega obowiązkowi indywidualnego oznaczenia.

DAROWIZNA
Wesprzyj naszą misję

Każda darowizna pomaga realizować projekty na rzecz ochrony środowiska. Dołącz do grona wspierających!

Wesprzyj nas teraz

Nowe wymagania prawne w Polsce- Eko, Green i AI

Zasadziłeś? Udostępnij

Get in touch with us!

Have questions or want to find out more about the partnership? Fill in the form and we will contact you to address your needs and discuss partnership opportunities.

Skontaktuj się z nami!

Masz pytania lub chcesz dowiedzieć się więcej o współpracy? Wypełnij formularz, a skontaktujemy się z Tobą, aby odpowiedzieć na Twoje potrzeby i omówić możliwości partnerstwa.